Έχει συμβεί και σε σένα.
Μιλάς με έναν φίλο σου για… ας πούμε, για “κόκκινες γαλότσες”. Μια κουβέντα που δεν έχεις κάνει ποτέ ξανά. Δεν το έχεις γκουγκλάρει. Δεν το έχεις γράψει σε chat.
Δέκα λεπτά μετά, ανοίγεις το Instagram.
Η πρώτη διαφήμιση: Κόκκινες γαλότσες.
Παγώνεις για ένα δευτερόλεπτο. “Τυχαίο,” σκέφτεσαι. “Σίγουρα τυχαίο.” Αλλά μέσα σου, κάτι δεν σου κολλάει. Νιώθεις ότι κάποιος σε… παρακολουθεί.
Καλώς ήρθες στη νέα, παράξενη πραγματικότητα του 2024. Το ίντερνετ δεν είναι πια ένα “μέρος” που επισκέπτεσαι. Είναι ένα “κάτι” που ζει μαζί σου, σε ακούει, και τώρα… αρχίζει να “ονειρεύεται”.
Και τα όνειρά του είναι πολύ, πολύ παράξενα.
1. Οι “Ψευδαισθήσεις” της AI (Και γιατί αυτό είναι τρομακτικό)
Όταν χρησιμοποιείς ένα chatbot (όπως το ChatGPT) και αυτό σου δίνει μια λάθος απάντηση, δεν είναι απλά “λάθος”.
Οι ίδιοι οι προγραμματιστές έχουν δώσει σε αυτό το φαινόμενο ένα ανατριχιαστικό όνομα: “Hallucinations” (Ψευδαισθήσεις).
Δεν είναι ότι η AI δεν ξέρει. Είναι ότι επινοεί την πραγματικότητα με απόλυτη σιγουριά. Θα σου παραθέσει ακαδημαϊκές πηγές που δεν υπάρχουν. Θα σου αναλύσει νομικές υποθέσεις που δεν συνέβησαν ποτέ. Θα σου περιγράψει γεγονότα με λεπτομέρειες που είναι 100% ψεύτικες.
Λέει ψέματα; Όχι ακριβώς. Για να πεις ψέματα, πρέπει να ξέρεις την αλήθεια. Η AI απλά “ονειρεύεται” πληροφορίες, συμπληρώνει τα κενά όπως νομίζει ότι θα σου άρεσε, και σου τις παρουσιάζει ως γεγονός.
Και τώρα σκέψου: Ήδη χρησιμοποιούμε αυτή την τεχνολογία για να γράφουμε ειδήσεις, ιατρικές διαγνώσεις και δικαστικές αποφάσεις.
2. “Loab”: Το Φάντασμα στη Μηχανή
Το 2022, μια ερευνήτρια AI, η Supercomposite, πειραματιζόταν με μια γεννήτρια εικόνων. Προσπαθούσε να δει τι θα δημιουργούσε η AI αν της έδινες “αρνητικές” εντολές (π.χ., να φτιάξει το αντίθετο μιας εικόνας).
Αυτό που προέκυψε ήταν… η “Loab”.
Μια τρομακτική, χλωμή γυναίκα με κόκκινα μάγουλα και στοιχειωμένο βλέμμα, που εμφανιζόταν ξανά και ξανά. Η AI είχε “κολλήσει” με αυτή τη φιγούρα. Όσο κι αν η ερευνήτρια προσπαθούσε να την απομακρύνει, η “Loab” πάντα έβρισκε τον δρόμο να γυρίσει πίσω, συχνά σε όλο και πιο μακάβρια σκηνικά (π.χ., δίπλα σε ακρωτηριασμένα παιδιά).
Η AI δεν είχε δει ποτέ αυτή την εικόνα. Την εφηύρε. Δημιούργησε ένα ψηφιακό “φάντασμα”, ένα “μπαμπούλα” που ζει μέσα στους αλγόριθμούς της. Είναι το πιο κοντινό πράγμα που έχουμε δει σε “ψηφιακό υποσυνείδητο”. Και είναι ένας εφιάλτης.
3. Η “Ανταρσία” των Ανθρώπων: Γιατί Παριστάνουμε τα Ρομπότ;
Το πιο παράξενο φαινόμενο, όμως, δεν έρχεται από τις μηχανές. Έρχεται από εμάς.
Μπες στο TikTok Live. Θα δεις χιλιάδες ανθρώπους να κάνουν το λεγόμενο “NPC Streaming”.
Κάθονται ακίνητοι. Με νεκρό βλέμμα. Μέχρι κάποιος θεατής να τους στείλει ένα “δώρο” (μια ψηφιακή δωρεά). Τότε, αντιδρούν.
“Ice cream so good!”
“Gang gang!”
“Yum yum!”
Και ξανά παύση.
Είναι άνθρωποι που παριστάνουν τους “Non-Playable Characters” (NPCs) των video games. Είναι ηθοποιοί που παίζουν τα ρομπότ. Και βγάζουν χιλιάδες δολάρια την ώρα.
Το παράξενο δεν είναι ότι το κάνουν. Το παράξενο είναι ότι εκατομμύρια άνθρωποι πληρώνουν για να το βλέπουν.
Σε έναν κόσμο όπου οι μηχανές γίνονται όλο και πιο ανθρώπινες (με “ψευδαισθήσεις” και “όνειρα”), εμείς γινόμαστε όλο και πιο μηχανικοί. Πληρώνουμε για να βλέπουμε ανθρώπους να μην είναι άνθρωποι. Είναι η απόλυτη, παράξενη αντιστροφή.
Από τις “κόκκινες γαλότσες” που σε ακούνε, μέχρι τα ψηφιακά φαντάσματα που ζωγραφίζει η AI και τους ανθρώπους που κερδίζουν χρήματα κάνοντας τα ρομπότ, ένα είναι σίγουρο:
Το μέλλον δεν είναι παράξενο. Το παρόν είναι.
