Μπάντες, εθνικοί ύμνοι, παιδάκια με λουλούδια και σημαίες — ο Σι Τζινπινγκ δεν αστειεύτηκε με το τελετουργικό υποδοχής. Ο Ντόναλντ Τραμπ έφτασε στο Μεγάλο Παλάτι του Λαού στο Πεκίνο και αντιμετώπισε σχεδόν αυτοκρατορικές τιμές. Κι αυτό του άρεσε πολύ.
Παρατεταμένη χειραψία στο κόκκινο χαλί, χαμόγελα για τις κάμερες και μετά — στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων — μια συζήτηση που κράτησε πάνω από δυο ώρες και αφορά ολόκληρο τον πλανήτη.
Φίλοι ή «λυκοφίλοι»;
Οι διθύραμβοι δεν άργησαν να έρθουν και από τις δύο πλευρές.
«Και οι δυο πλευρές ωφελούνται από την ειρήνη, ενώ η σύγκρουση βλάπτει και τις δύο. Πρέπει να είμαστε εταίροι και όχι αντίπαλοι.»
— Σι Τζινπινγκ, Πρόεδρος Κίνας
«Θα έχουμε ένα φανταστικό μέλλον μαζί. Υπάρχει σεβασμός για την Κίνα και τη δουλειά που έχετε κάνει. Είστε σπουδαίος ηγέτης. Το λέω σε όλους, είστε σπουδαίος ηγέτης.»
— Ντόναλντ Τραμπ, Πρόεδρος ΗΠΑ
Μόλις όμως τελείωσαν τα καλά λόγια, ο Κινέζος Πρόεδρος επέστρεψε στην ουσία. Έθεσε ευθέως στον Τραμπ το κρίσιμο ερώτημα: μπορούν οι δύο υπερδυνάμεις να αποφύγουν αυτό που στο Χάρβαρντ αποκαλούν «Παγίδα του Θουκυδίδη» — τον κίνδυνο δηλαδή που υπάρχει όταν μια ανερχόμενη δύναμη απειλεί να ξεπεράσει μια καθεστηκυία, με αποτέλεσμα τη σύγκρουση. Ο όρος εμπνεύστηκε από τον πόλεμο Αθήνας και Σπάρτης στην αρχαιότητα.
«Ο κόσμος έχει φθάσει σε νέο σταυροδρόμι. Μπορούν Κίνα και ΗΠΑ να αποφύγουν την “Παγίδα του Θουκυδίδη”… και να δώσουν ένα νέο πρότυπο σχέσεων μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων;»
— Σι Τζινπινγκ
Η επίσημη απάντηση ήταν «ναι». Το αν αυτό επιβεβαιωθεί στην πράξη, είναι άλλη ιστορία.
Εμπόριο: Εδώ τα βρήκαν
Οι δύο άνδρες ξέρουν από συμφέροντα. Και εκεί, στο εμπόριο, η συζήτηση πήγε καλύτερα. Ο Σι διαβεβαίωσε ότι η πόρτα της Κίνας θα ανοίξει ακόμα περισσότερο για αμερικανικές εταιρείες. Σύμφωνα με διαρροές, εκδηλώθηκε και ενδιαφέρον για αγορά αμερικανικού πετρελαίου και αεροσκαφών Boeing.
«Ανυπομονούν για το εμπόριο και τις επιχειρηματικές δραστηριότητες. Κι αυτό θα είναι απολύτως αμοιβαίο εκ μέρους μας.»
— Ντόναλντ Τραμπ
Ταϊβάν: Το θέμα που δεν αναφέρθηκε μπροστά στις κάμερες
Εκεί που τα πράγματα έγιναν δύσκολα — ή μάλλον, επιδεικτικά αποφεύχθηκαν — ήταν η Ταϊβάν. Χαρακτηριστική η ακόλουθη ανταλλαγή μπροστά στις κάμερες:
Δημοσιογράφος: «Μιλήσατε για την Ταϊβάν;»
Τραμπ: «Υπέροχο μέρος, απίστευτο. Η Κίνα είναι όμορφη.»
Πίσω από κλειστές πόρτες, ωστόσο, το μήνυμα του Σι ήταν ξεκάθαρο και δεν άφηνε περιθώρια παρερμηνείας.
«Του τόνισε ότι η Ταϊβάν είναι το πιο σημαντικό θέμα στις σχέσεις Κίνας – ΗΠΑ. Αν τύχει σωστής διαχείρισης, η διμερής σχέση θα διατηρήσει τη σταθερότητά της. Αν όχι, οι δύο χώρες θα έρθουν σε αντιπαράθεση ή και σε σύγκρουση.»
— Γκουό Τζιακούν, Εκπρόσωπος ΥΠΕΞ Κίνας
Ιράν και Στενά του Ορμούζ: Ανοιχτές ακόμα οι ερωτήσεις
Οι δύο ηγέτες συμφώνησαν ότι τα Στενά του Ορμούζ πρέπει να παραμείνουν ανοιχτά — αλλά δεν αποσαφηνίστηκε αν το Πεκίνο, ο βασικός οικονομικός εταίρος της Τεχεράνης, θα ασκήσει τελικά πίεση στο Ιράν.
«Ελπίζουμε να τους πείσουμε να διαδραματίσουν πιο ενεργό ρόλο… ώστε να πιέσουν το Ιράν να εγκαταλείψει αυτά που κάνει τώρα στον Περσικό Κόλπο.»
— Μάρκο Ρούμπιο, Υπουργός Εξωτερικών ΗΠΑ
Η Τεχεράνη δεν άφησε αναπάντητο το μήνυμα.
«Τα Στενά του Ορμούζ υποφέρουν πρώτα και κύρια από την επιθετικότητα των ΗΠΑ… και τον αποκλεισμό που επέβαλαν.»
— Αμπάς Αραγτσί, Υπουργός Εξωτερικών Ιράν
Βόλτα στην ιστορία — και ραντεβού για Σεπτέμβρη
Μετά τις συνομιλίες, οι δύο ηγέτες έκαναν βόλτα στον ιστορικό Ναό του Ουρανού — το ίδιο μέρος όπου το 1971 έφτασε κρυφά ο Αμερικανός διπλωμάτης Χένρι Κίσινγκερ, σε μια αποστολή που άνοιξε τον δρόμο για την αποκατάσταση των σχέσεων των δύο χωρών. Ο συμβολισμός ήταν προφανώς σκόπιμος.
Το βράδυ ακολούθησε επίσημο δείπνο με ανύψωση ποτηριών για την αμερικανο-κινεζική φιλία. Η επόμενη συνάντηση ορίστηκε για τις 24 Σεπτεμβρίου, αυτή τη φορά στον Λευκό Οίκο.
Παρά τη λαμπρή ατμόσφαιρα του δείπνου, αυτός που έγινε viral ήταν ο Έλον Μασκ — ο οποίος εμφανώς δυσανασχέτησε όταν οι Κινέζοι συνδαιτυμόνες του ήθελαν όλοι να βγουν φωτογραφία μαζί του.





















