Έντονο και απογοητευτικό είναι το παρασκήνιο της Συνόδου Κορυφής, που δεν κατέληξε σε πραγματικές κυρώσεις κατά της Τουρκίας, αφήνοντάς την να αλωνίζει στην Ανατολική Μεσόγειο και να προκαλεί με αισχρό τρόπο τα κράτη.
Το μπλοκ Βερολίνου – Ρώμης – Μαδρίτης επέμεινε σε μία ήπια γραμμή – με τους Ιταλούς και τους Ισπανούς ιδιαίτερα αρνητικούς στην προοπτική νέων κυρώσεων κατά της Αγκυρας. Παράλληλα, καταλυτικό ρόλο έπαιξε η απροθυμία της Γαλλίας να επιμείνει σε πιο σκληρά μέτρα, ενώ και η Αυστρία φάνηκε και αυτή να επαναπαύεται με τις χλιαρές διατυπώσεις των αρχικών προσχεδίων.
Η Βουλγαρία και η Γερμανία, συνεπικουρούμενες από την Ουγγαρία, την Ιταλία, την Ισπανία και τη Μάλτα αρνήθηκαν να συμφωνήσουν σε αυστηρές κυρώσεις κατά της Άγκυρας.
Η στάση της Αυστρίας, η οποία παρόλο που αρχικώς ζητούσε αυστηρές κυρώσεις, εν τέλει υπαναχώρησε και κυρίως η Γαλλία η οποία δεν θέλησε να αναλάβει το όποιο πολιτικό κόστος και να βρεθεί “μπροστά” στη διαμάχη, ήταν οι παράγοντες που καθόρισαν το χλιαρό αποτέλεσμα και ως εκ τούτου τα γέλια του σουλτάνου.
Η υπερφορτωμένη ατζέντα του Συμβουλίου ήταν ένα σημάδι σχετικά με το τι θα γίνει στο ελληνοτουρκικό ζήτημα. Η εκκρεμότητα του βέτο της Πολωνίας και της Ουγγαρίας στο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και το Ταμείο Ανάκαμψης έφτασε τελικά μέχρι τη Σύνοδο, ενώ παράλληλα η πανδημία απασχόλησε την Πέμπτη για πολλές ώρες τους ηγέτες.
Ο Εμανουέλ Μακρόν, στη δήλωσή του πριν από τη Σύνοδο, τόνισε ότι «πρέπει να είμαστε συνεπείς απέναντι στις αποφάσεις που ελήφθησαν τον Οκτώβριο» και να «υπερασπιστούμε την κυριαρχία των κρατών-μελών της Ε.Ε. και τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο». Ωστόσο στις κρίσιμες στιγμές, δεν πίεσε για πιο αυστηρές διατυπώσεις, σε κανένα από τα θέματα που βασανίζουν την ελληνική πλευρά.
Ο κ. Μακρόν, σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», φαίνεται να πείστηκε από τα επιχειρήματα της καγκελαρίου ότι η νέα αμερικανική διοίκηση που θα αναλάβει στις 20 Ιανουαρίου θα οδηγήσει σε μία πιο μετριοπαθή πολιτική από την πλευρά της Αγκυρας. Η Ισπανία και η Ιταλία συνέπλευσαν σε αυτή τη γραμμή, τονίζοντας για πολλοστή φορά τη σημασία της Τουρκίας για την Ε.Ε. και την ανάγκη «να δοθεί μία ακόμα ευκαιρία στη διπλωματία».
Υπήρξε συμφωνία;
Επιπλέον, παρά την εντονότατη ενόχληση στο Παρίσι για την πολιτική και τη ρητορική του Ταγίπ Ερντογάν τους τελευταίους μήνες, ο Γάλλος πρόεδρος συμμερίζεται τις ανησυχίες του Βερολίνου ότι μία συγκρουσιακή στροφή απέναντι στην Τουρκία θα τη σπρώξει ακόμα πιο κοντά στη Μόσχα και στο Πεκίνο. Τέλος, τίθεται το ερώτημα αν υπήρξε κάποια άτυπη συνεννόηση μεταξύ της Αγκελα Μέρκελ και του Εμανουέλ Μακρόν, για ευθυγράμμιση του Βερολίνου με τη σκληρή στάση του Παρισιού απέναντι στο Ηνωμένο Βασίλειο σε αντάλλαγμα για μία ήπια στάση των Γάλλων απέναντι στην Άγκυρα.
Μετά τη Σύνοδο πάντως, ο Μακρόν εμφανίστηκε ικανοποιημένος από το ότι η Ένωση «απέδειξε την ικανότητά της να δείξει αυστηρότητα». Αναφέρθηκε στην ευκαιρία που έδωσε η Ένωση τον Οκτώβριο για να αλλάξει στάση, ωστόσο υπήρξε ομόφωνη διαπίστωση ότι η Άγκυρα επέμεινε στην πολιτική των προκλήσεων.
Οι νέες κυρώσεις που ετοιμάζονται δείχνουν ότι η ΕΕ δεν θα δεχθεί πλέον αποσταθεροποιητικές ενέργειες στην ευρύτερη περιοχή, ωστόσο υπογράμμισε πως η Ένωση είναι πάντα έτοιμη να κάτσει στο τραπέζι του διαλόγου με την Τουρκία.
