Η αλλεργική πορφύρα είναι ασθένεια κυρίως της παιδικής ηλικίας και εκδηλώνεται πιο συχνά σε παιδιά ηλικίας 3-10 ετών.
Έχει παρατηρηθεί ότι τα αγόρια προσβάλλονται δύο φορές συχνότερα από τα κορίτσια, ενώ τα περισσότερα κρούσματα εκδηλώνονται το χειμώνα, πιθανότατα λόγω συσχέτισης με μολύνσεις του αναπνευστικού συστήματος.
Η αλλεργική πορφύρα είναι αγγειίτιδα που χαρακτηρίζεται από ψηλαφητό αιμορραγικό εξάνθημα σε μέγεθος φακής, πόνους στη κοιλιά και αρθρίτιδα.
Οφείλεται σε φλεγμονή των τριχοειδών αγγείων και αναπτύσσεται κυρίως στα αγγεία του δέρματος, του πεπτικού συστήματος και των νεφρών.
Αιτίες της αλλεργικής αυτής αντίδρασης θεωρούνται διάφορα τροφικά αντιγόνα, τσιμπήματα εντόμων, ιογενείς και βακτηριακές λοιμώξεις.
Εντοπίζεται κυρίως στα κάτω άκρα, τους γλουτούς και πιο σπάνια σε ολόκληρο το σώμα.
Άλλα όργανα που μπορεί να επηρεαστούν είναι οι πνεύμονες, ο εγκέφαλος, το γεννητικό και το ουροποιητικό σύστημα.
Συμπτώματα
Δέρμα
Ψηλαφητό αιμορραγικό εξάνθημα που εμφανίζεται συμμετρικά στα κάτω άκρα και στους γλουτούς. Αυτό είναι το πρώτο σύμπτωμα στο 50% των περιπτώσεων. Το εξάνθημα μπορεί να εμφανιστεί και στα πάνω άκρα, στο σώμα και σε μικρότερο βαθμό στο πρόσωπο.
Το εξάνθημα υποχωρεί εντός 2 εβδομάδων αλλά μπορεί να ξαναεμφανιστεί τις επόμενες μέρες ή βδομάδες. Στα παιδιά κάτω των 2 ετών και στους ενήλικες το εξάνθημα δεν είναι τυπικό και ίσως χρειαστεί βιοψία δέρματος για να γίνει με βεβαιότητα η διάγνωση.
Πόνος στην κοιλιά
Πόνοι στην κοιλιά γύρω από τον ομφαλό που σχετίζονται με εμετούς και διάταση της κοιλιάς. Επίσης μπορεί να υπάρχουν μαύρα κόπρανα λόγω αιμορραγίας από το έντερο, αιματέμεση (εμετός με αίμα), ειλεός (απόφραξη του εντέρου), εγκολεασμός, παγκρεατίτιδα.
Αρθρώσεις
Πόνος ή φλεγμονή στις μεγάλες αρθρώσεις όπως τα γόνατα και οι αστράγαλοι. Αυτή η αρθρίτιδα εξαφανίζεται με την ίαση της νόσου και δεν αφήνει κατάλοιπα.
Νεφρά
Είναι η πιο κρίσιμη επιπλοκή καθώς μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη νεφρική καταστροφή. Μπορεί να εκδηλωθεί αιματουρία, πρωτεϊνουρία, ολιγουρία (πολύ λίγα ούρα), υπέρταση, και νεφρική ανεπάρκεια. Επίσης, η αλλεργική πορφύρα μπορεί να παρουσιάσει οξύ οίδημα του όσχεος (φούσκωμα στο σάκο που περιέχει του όρχεις).
Χαμηλός πυρετός
Διάγνωση
Η διάγνωση στα παιδιά κυρίως βασίζεται στην τυπική εικόνα του εξανθήματος και στον φυσιολογικό αριθμό των αιμοπεταλίων. Μπορεί να συνυπάρχει αναιμία η οποία είναι αποτέλεσμα αιμορραγίας από το έντερο ή να σχετίζεται με την νεφρίτιδα. Όταν υπάρχει νεφρική συμμετοχή, η ανάλυση ούρων θα δείξει αιματουρία με ή χωρίς πρωτεϊνουρία. Σπάνια μπορεί να χρειαστεί δερματική ή και νεφρική βιοψία για να τεθεί η διάγνωση.
Αντιμετώπιση
Η θεραπεία της αλλεργικής πορφύρας είναι συντηρητική. Συμπτώματα όπως πόνος, οίδημα και αρθραλγία μπορούν να ανακουφιστούν με παυσίπονα. Σε βαριές μορφές της νόσου κάποιοι ειδικοί προτείνουν την χρήση κορτιζόνης, ενώ άλλοι υποστηρίζουν τη χορήγηση κορτιζόνης από την αρχή ανεξάρτητα από τη σοβαρότητα της αρρώστιας.
Η αλλεργική πορφύρα διαρκεί συνήθως 4-6 εβδομάδες. Οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις εξαρτώνται από το βαθμό νεφρικής και νευρολογικής συμμετοχής.
