Το σήμα για να ξεκινήσουν οι μεγάλες αλλαγές στο Σύνταγμα έδωσε το πρωί της Δευτέρας (2/2) ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Με ένα μήνυμα που απευθύνεται τόσο στους βουλευτές του όσο και στους πολίτες, ο Πρωθυπουργός ξεκαθάρισε τις προθέσεις της κυβέρνησης, μιλώντας για «γενναίες τομές» που – όπως είπε – έπρεπε να έχουν γίνει εδώ και καιρό.
Ουσιαστικά, ο κ. Μητσοτάκης ανοίγει τον φάκελο «Συνταγματική Αναθεώρηση», ζητώντας να προσαρμοστεί ο καταστατικός χάρτης της χώρας στο 2026 και όχι να μένει κολλημένος στο 1975.
Τι βάζει στο τραπέζι – Οι 6 βασικές αλλαγές
Στο μήνυμά του, ο Πρωθυπουργός δεν έμεινε μόνο στη θεωρία, αλλά έδωσε συγκεκριμένα παραδείγματα για το τι θέλει να αλλάξει. Πάμε να δούμε τα βασικά σημεία που «καίνε»:
- Δημόσιο & Μονιμότητα: Ίσως η πιο συζητημένη αλλαγή. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μίλησε ξεκάθαρα για «νέα βάση» στην έννοια της μονιμότητας. Ο στόχος; Να μπει τέλος στο λεγόμενο «βαθύ κράτος» μέσω της διαρκούς αξιολόγησης των υπαλλήλων.
- Ευθύνη Υπουργών (Άρθρο 86): Πρόκειται για το άρθρο που έχει ακούσει τα περισσότερα. Η πρόταση είναι να μπαίνουν πιο ενεργά οι τακτικοί δικαστές σε υποθέσεις που αφορούν ποινικές ευθύνες Υπουργών.
- Μη Κρατικά Πανεπιστήμια: Ο Πρωθυπουργός θέλει να κατοχυρωθεί και συνταγματικά η λειτουργία μη κρατικών πανεπιστημίων, σπάζοντας το κρατικό μονοπώλιο στην ανώτατη εκπαίδευση.
- Πρόεδρος της Δημοκρατίας: Αλλαγή και εδώ. Η πρόταση είναι ο Πρόεδρος να εκλέγεται για μία και μοναδική θητεία, η οποία όμως θα διαρκεί 6 χρόνια (αντί για 5 που είναι σήμερα), ώστε να μην μπαίνει ο θεσμός σε κομματικά παζάρια επανεκλογής.
- Δικαιοσύνη: Οι ίδιοι οι δικαστές να έχουν μεγαλύτερο λόγο όταν επιλέγεται η ηγεσία των ανώτατων δικαστηρίων, για να ενισχυθεί η ανεξαρτησία τους.
- Οικονομία & «Φρένο» στον Λαϊκισμό: Να μπουν δικλείδες ασφαλείας στο Σύνταγμα που θα απαγορεύουν τον δημοσιονομικό εκτροχιασμό. Κοινώς, να μην μπορεί καμία κυβέρνηση να τάζει και να ξοδεύει χρήματα που δεν υπάρχουν, οδηγώντας τη χώρα σε νέες περιπέτειες.
«Το Σύνταγμα είναι ζωντανό, αλλά θέλει ανανέωση»
Ο κ. Μητσοτάκης τόνισε πως το Σύνταγμα του 1975 μας χάρισε 50 χρόνια ομαλότητας, αλλά πλέον είναι καιρός να κοιτάξουμε μπροστά. Ανέφερε χαρακτηριστικά πως πρέπει να υπάρχουν προβλέψεις για σύγχρονα θέματα, όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη και η Κλιματική Κρίση.
«Είναι καιρός να τολμήσουμε μεγάλες τομές… Επαναλαμβάνω ότι πρόθεσή μας είναι μία γενναία, μία τολμηρή Συνταγματική Αναθεώρηση», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Τα επόμενα βήματα
Η διαδικασία δεν θα γίνει πίσω από κλειστές πόρτες. Ο Πρωθυπουργός έστειλε ήδη επιστολή στους βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας ζητώντας τις απόψεις τους, ώστε μέχρι τον Μάρτιο να διαμορφωθεί η τελική πρόταση. Παράλληλα, κάλεσε και τα άλλα κόμματα σε έναν σοβαρό διάλογο, μακριά από τοξικότητες, καθώς για να αλλάξει το Σύνταγμα απαιτούνται ευρύτερες συναινέσεις.
