Αγωνία για την αντίδραση που θα έχει η Τεχεράνη σε περίπτωση που τις επιβληθούν νέες κυρώσεις
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει πρακτικά αποφασίσει να αποσύρει τη χώρα του από τη διεθνή συμφωνία του 2015 με το Ιράν για το πυρηνικό πρόγραμμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας αλλά δεν είναι σαφές το πώς θα το κάνει, δήλωσαν δύο αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου και μια τρίτη πηγή ενήμερη για τις διεργασίες στον Λευκό Οίκο την Τετάρτη.
Η τρίτη πηγή ανέφερε πάντως ότι υπάρχει, παρότι είναι μικρή, η πιθανότητα ο Τραμπ να μην εγκαταλείψει τη συμφωνία, για να «διατηρήσει τη συμμαχία» με τη Γαλλία και να μην εκθέσει τον γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος συναντήθηκε με τον αμερικανό πρόεδρο την περασμένη εβδομάδα και τον προέτρεψε να συνεχίσει να τηρεί το Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης (ΚΟΣΔ).
Η ενδεχόμενη απόφαση του Τραμπ να επαναφέρει σε ισχύ τις αμερικανικές κυρώσεις σε βάρος της Τεχεράνης ουσιαστικά θα βάλει τέλος στη συμφωνία και θα προκαλέσει την αντίδραση του Ιράν, που θα μπορούσε να αρχίσει ένα νέο πρόγραμμα με σκοπό την απόκτηση πυρηνικών όπλων ή να «τιμωρήσει» συμμάχους των ΗΠΑ στη Συρία, στο Ιράκ, στην Υεμένη και στον Λίβανο, σημειώνουν διπλωμάτες.
Ο Τραμπ πρέπει να αποφασίσει μέχρι τη 12η Μαΐου εάν θα ανανεώσει την άρση ορισμένων από τις αμερικανικές κυρώσεις σε βάρος του Ιράν. Ο ένας από τους αξιωματούχους του Λευκού Οίκου είπε ότι ο ρεπουμπλικάνος πρόεδρος μπορεί να καταλήξει σε μια απόφαση που δεν θα συνεπάγεται «πλήρη αποχώρηση», χωρίς να εξηγήσει τι σημαίνει αυτό ή το πώς θα μπορούσε να γίνει κάτι τέτοιο.
Η παρουσίαση εγγράφων που έκανε ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Βενιαμίν Νετανιάχου τη Δευτέρα λέγοντας πως αποδεικνύουν ότι η Τεχεράνη είχε στο παρελθόν πρόγραμμα ανάπτυξης πυρηνικών όπλων ίσως δώσει στον Τραμπ ένα νέο επιχείρημα, μολονότι οι παρατηρητές του ΟΗΕ επαναλαμβάνουν ότι οι Ιρανοί τηρούν τους όρους του ΚΟΣΔ.
Το Ιράν αρνείται ότι είχε πρόθεση να αποκτήσει πυρηνικά όπλα και κατηγορεί το Ισραήλ ότι προσπαθεί να δημιουργήσει ένα κλίμα υποψιών σε βάρος του σε διεθνές επίπεδο.
Σύμφωνα με έναν από τους αξιωματούχους του Λευκού Οίκου, ο Τραμπ έχει «διανύσει το μεγαλύτερο μέρος της διαδρομής προς το να αποσύρει (τις ΗΠΑ) από τη συμφωνία, αλλά δεν έχει πάρει τελική απόφαση», και «μοιάζει αποφασισμένος να το κάνει, αλλά μέχρι να ληφθεί η απόφαση από τον πρόεδρο τίποτα δεν είναι οριστικό».
Κορυφαίοι αξιωματούχοι της κυβέρνησης αποφεύγουν να πιέσουν τον Τραμπ για το θέμα, διότι μοιάζει να έχει καταλήξει, σύμφωνα με τον δεύτερο αξιωματούχο.
Οι Ευρωπαίοι -στους οποίους ο Τραμπ είχε δώσει τελεσίγραφο να «διορθώσουν» τη συμφωνία ως τη 12η Μαΐου- συνεχίζουν τις προσπάθειές τους αλλά έχουν πλέον χάσει τις ελπίδες τους, σημείωσε ευρωπαίος διπλωμάτης.
Ο Τραμπ θα μπορούσε να αρνηθεί να ανανεώσει την άρση των κυρώσεων αλλά ταυτόχρονα να δώσει στον νέο αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάικ Πενς χρόνο για να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις με τους Ευρωπαίους, αξιοποιώντας τον μηχανισμό επίλυσης διαφορών του ΚΟΣΔ ή τον χρόνο πριν τεθούν σε εφαρμογή τα πιο δρακόντεια μέτρα.
Πολλές πηγές ενήμερες για τις συνομιλίες επισημαίνουν ότι αν ο Τραμπ πράγματι αποσύρει τις ΗΠΑ από τη συμφωνία, το πραγματικό ερώτημα για τους Ευρωπαίους θα είναι αν η εξέλιξη θα σηματοδοτεί την έναρξη της εφαρμογής σκληρότερης αμερικανικής πολιτικής έναντι του Ιράν και πιθανόν μιας στρατιωτικής αναμέτρησης.
«Οι Ευρωπαίοι δεν έχουν καμιά διάθεση να συρθούν σε μια περιφερειακή σύρραξη από τις ΗΠΑ», εξήγησε μια πηγή ενήμερη για το περιεχόμενο των διμερών συνομιλιών.
