Μια ματιά στους αριθμούς της Παγκόσμιας Τράπεζας και τις εκτιμήσεις του ΔΝΤ για την περίοδο 1960-2025 αποκαλύπτει μια ιστορία δύο διαφορετικών ταχυτήτων. Η σύγκριση του Ονομαστικού ΑΕΠ (Nominal GDP) μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας τις τελευταίες έξι δεκαετίες δεν είναι απλώς μια παράθεση οικονομικών στοιχείων, αλλά ο καθρέφτης των γεωπολιτικών και δημογραφικών αλλαγών στην περιοχή μας.

Αν γυρίσουμε τον χρόνο πίσω, στο μακρινό 1960, η απόσταση δεν φάνταζε αγεφύρωτη. Η Τουρκία κατέγραφε ΑΕΠ 7,56 δισ. δολαρίων και η Ελλάδα 4,27 δισ. δολαρίων. Σήμερα, οι προβολές για το 2025 δείχνουν μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα, με τη γειτονική χώρα να «βλέπει» το φράγμα του 1,5 τρισ. δολαρίων.

Τα πρώτα χρόνια και η δεκαετία του ’80

Μέχρι και το 1980, η σχέση των δύο οικονομιών ακολουθούσε μια αυξητική πορεία, διατηρώντας ωστόσο τις αναλογίες. Το 1970 η Ελλάδα είχε σχεδόν διπλασιάσει το ΑΕΠ της σε σχέση με το ’60 (12,95 δισ.), ακολουθώντας κατά πόδας την Τουρκία (17,86 δισ.).

Η δεκαετία του ’80, όμως, έφερε τις πρώτες σημαντικές διαφοροποιήσεις. Ενώ το 1980 τα μεγέθη ήταν συγκρίσιμα (68 δισ. η Τουρκία έναντι 56 δισ. η Ελλάδα), μέχρι το 1990 η ψαλίδα άρχισε να ανοίγει αισθητά. Η Τουρκία εκτινάχθηκε στα 150 δισ. δολάρια, ενώ η Ελλάδα, παρότι αναπτυσσόμενη, έφτασε τα 96,5 δισ.

Η «έκρηξη» του 2000 και η ελληνική κρίση

Η κρίσιμη καμπή έρχεται στη νέα χιλιετία. Το 2005, η Τουρκία έχει ήδη γίνει μια οικονομία μισού τρισεκατομμυρίου (508 δισ.), την ώρα που η Ελλάδα ζούσε την εποχή της ευμάρειας με 242 δισ. δολάρια.

Το 2010 αποτελεί ίσως το τελευταίο σημείο επαφής πριν το χάος. Η Ελλάδα καταγράφει το ιστορικό υψηλό της στα 296,41 δισ. δολάρια, αλλά η Τουρκία έχει ήδη ξεφύγει στα 782 δισ.

Από εκεί και πέρα, η πορεία είναι αντιστρόφως ανάλογη. Η ελληνική κρίση βύθισε το ΑΕΠ στα 194 δισ. το 2015, ενώ η Τουρκία συνέχιζε την ανοδική της πορεία, αγγίζοντας τα 865 δισ.

Η εικόνα σήμερα και η πρόβλεψη για το 2025

Φτάνοντας στο σήμερα, και παρά τα τεράστια πληθωριστικά προβλήματα που αντιμετωπίζει η τουρκική λίρα, το μέγεθος της οικονομίας σε όρους δολαρίου (Nominal GDP) γιγαντώνεται. Για το 2023, η Τουρκία ξεπέρασε το φράγμα του τρισεκατομμυρίου ($1,14T), ενώ η Ελλάδα ανέκαμψε στα 242,94 δισ.

Οι εκτιμήσεις για το 2025 προκαλούν ίλιγγο ως προς τη διαφορά μεγέθους:

• Τουρκία: $1,56 τρισ.
• Ελλάδα: $282,01 δισ.

*Σημείωση: Πρέπει να τονιστεί ότι η σύγκριση αφορά το συνολικό μέγεθος της οικονομίας. Η Τουρκία είναι μια χώρα 85 εκατομμυρίων κατοίκων, ενώ η Ελλάδα 10 εκατομμυρίων, γεγονός που εξηγεί σε μεγάλο βαθμό τη διαφορά στα απόλυτα νούμερα, χωρίς αυτό να αντικατοπτρίζει απαραίτητα το βιοτικό επίπεδο (κατά κεφαλήν ΑΕΠ).

Αναλυτικά η πορεία των αριθμών (Πηγή: World Bank/IMF)