Η οξεία δισκοκήλη, δηλ. η απότομη ρήξη του περιβλήματος του δίσκου (ινώδους δακτυλίου) και η έξοδος υλικού από τον πυρήνα του μεσοσπονδυλίου δίσκου που προβάλλει μέσα στο κανάλι του νωτιαίου μυελού και πιέζοντας προκαλεί πάρεση (παράλυση) του νεύρου (ρίζας) που διέρχεται, είναι η ακραία περίπτωση της πάθησης οσφυαλγία-ισχιαλγία.
Γράφει ο Ιωάννης Η. Βλάχος, ορθοπαιδικός-χειρουργός
Συμπτώματα
Μετά από σκύψιμο ή άρση βάρους, προκαλείται οξύς πόνος στη μέση που αντανακλά στο γοφό (αριστερά ή δεξιά) συχνά ακούγεται κι ένα «κρακ» και το άτομο στραβώνει (ανταλγική σκολίωση) και δυσκολεύεται να βαδίσει. Ο πόνος είναι οξύς, σαν κάψιμο και δεν υποχωρεί με τα συνήθη αναλγητικά.
Ο ασθενής αναζητά κάποια θέση (συνήθως εμβρυϊκή στάση) για να ανακουφισθεί. Ο πόνος επιδεινώνεται σε κάθε κίνηση και στο βήχα ή φτέρνισμα.
Πώς προκαλείται
Συνήθως η απότομη ρήξη του ινώδους δακτυλίου και η έξοδος δισκικού υλικού προκαλείται σε προσπάθεια απότομου σκυψίματος και στροφής του κορμού. Όταν ιστάμεθα, οι τελευταίοι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι (Ο3Ο4, Ο4Ο5 και Ο5Ι1) δέχονται το υπερκείμενο βάρος του σώματος του σώματος. Δηλαδή, για ένα άτομο 75 κιλά, οι δίσκοι δέχονται στην ορθοστασία γύρω στα 60 κιλά.
Όταν καθήμεθα, για εμβιομηχανικούς λόγους, το βάρος αυτό πολλαπλασιάζεται επί δύο (60×2=120). Όταν σκύψουμε, στους δίσκους εφαρμόζεται πίεση επί τέσσερα (40×4=240! κιλών) και το περίβλημα του δίσκου «σκίζεται» και το περιεχόμενο ή προβάλλει ή «βγαίνει» μέσα στον σωλήνα του νωτιαίου μυελού.
Πώς ελέγχεται
Έχει αναφερθεί ότι το κλινικό σημείο που δείχνει ότι πιέζεται το νεύρο από προβολή (κήλη) δίσκου είναι η άρση του σκέλους που προκαλεί οξύ πόνο κατά μήκος της γάμπας ή του γοφού. Αναλόγως της γωνίας που προκαλείται ο πόνος είναι και το ύψος του δίσκου 10⁰-20⁰: Ο5Ι1, 30⁰-45⁰: Ο4Ο5, 45⁰-60⁰:Ο4Ο3.
Ο πόνος που προκαλεί η πίεση του εξελθέντος δισκικού υλικού στο νεύρο μοιάζει με κάψιμο και συνδέεται συχνά από παράλυση του νεύρου.
Όπως έχει αναφερθεί, αν ο πάσχων δεν μπορεί να βαδίσει στα δάκτυλα (του πάσχοντος σκέλους) έχει παράλυση της Ι1 ρίζας, δηλαδή έχει κήλη δίσκου Ο5Ι1. Εάν δεν μπορεί να βαδίσει στις πτέρνες, έχει πάρεση της Ο5 ρίζας, δηλαδή δισκοκήλη του Ο4Ο5 δίσκου (συγχρόνως έχει και αδυναμία να κρατήσει αντίσταση στο μεγάλο δάκτυλο του ποδιού). Εάν δεν μπορεί να σηκωθεί από βαθύ κάθισμα με το πάσχον σκέλος, έχει πάρεση της Ο3Ο4 ρίζας.
Αντιμετώπιση
Η αντιμετώπιση κάθε ισχιαλγίας είναι αρχικά συντηρητική με την θέση ανάπαυσης του νεύρου με κεκαμμένα γόνατα.
Ενώ όμως ο πόνος συνδυάζεται με πάρεση σαν αυτή που αναφέρεται, τότε χρειάζεται έλεγχος με μαγνητική τομογραφία.
Μαγνητική τομογραφία: Η μαγνητική τομογραφία αναδεικνύει ευκρινώς εάν ο πάσχων δίσκος απλώς προβάλει ή έχει σκιστεί κι έχει εκχυθεί δισκικό υλικό μέσα στον νωτιαίο σωλήνα.
Εάν προβάλλει τότε η συντηρητική θεραπεία με αναλγητικά και ασκήσεις Mc Kenzie (βλέπε κεφάλαιο) θα βοηθήσουν στην προοδευτική βελτίωση και αποκατάσταση. Εάν όμως έχει αποπέσει κομμάτι δισκικού υλικού κι έχει περιορίσει το χώρο του νωτιαίου σωλήνα, τότε χρειάζεται χειρουργική αφαίρεση (δισκεκτομή).
Δισκεκτομή: Η δισκεκτομή όπως λέει και η λέξη, είναι η αφαίρεση του τμήματος του δίσκου που έχει εκχυθεί από τον μεσοσπονδύλιο δίσκο ή προβάλλει πολύ και πιέζει κάποιο νεύρο.
Η δισκεκτομή είναι εγχείρηση με τομή του δέρματος. Είναι εντελώς ασφαλές χειρουργείο σήμερα, στα χέρια χειρουργών, ορθοπαιδικών ή νευροχειρουργών που ασχολούνται με την σπονδυλική στήλη. Διαρκεί περίπου 40΄ λεπτά. Είναι αναίμακτη, δηλαδή δεν χρειάζεται μετάγγιση. Ο ασθενής χρειάζεται νοσηλεία μίας ημέρας και επανέρχεται στα καθήκοντά του σε πέντε ημέρες.
Λέξεις κλειδιά:
– οσφυαλγία
– ισχιαλγία
– κήλη μεσοσπονδυλίου δίσκου
– ινώδης δακτύλιος
– ελεύθερο δισκικό υλικό
– ανταλγική σκολίωση
– δισκεκτομή
* Το παραπάνω θέμα του newsbeast.gr αποτελεί μέρος της συλλογής «100 ερωτήσεις και 100 απαντήσεις» για ορθοπεδικά θέματα για τα σημαντικότερα προβλήματα που μας απασχολούν Κάθε Πέμπτη θα μπορείτε να μαθαίνετε για κάθε ορθοπεδικό πρόβλημα τα αίτια, τα συμπτώματα, την διάγνωση, τον έλεγχο και την θεραπεία. Επιπροσθέτως μπορείτε μέσα από τον μηχανισμό των σχολίων να θέτετε τα δικά σας ερωτήματα.
