Ταφόπλακα στην αγορά εργασίας και νομοθέτηση ενός νέου εργασιακού μεσαίωνα φέρνουν οι νέες απαιτήσεις των δανειστών που ζητούν «μεταρρυθμίσεις» για ευέλικτη αγορά εργασίας που θα εξανεμίσει εργασιακά δικαιώματα και θα φέρει μειώσεις αποδοχών βάσει του μοντέλου που προωθείται στη Γαλλία.
Η ιδέα είναι να μοιραστούν οι εργαζόμενοι το βάρος της ανεργίας, να μειωθούν οι αποδοχές τους για να δουλέψουν έστω και για λίγες ώρες περισσότεροι από τους ανέργους.
Στο όνομα της μείωσης της ανεργίας, και ακολουθώντας «τις βέλτιστες πρακτικές» θα χαθούν κεκτημένα κερδισμένα με αγώνες και θα επιβληθούν μικρότερες αμοιβές για όλους ενώ ζητείται και κατάργηση των τριετιών και η αλλοίωση της μορφής του 13ου και του 14ου μισθού στον ιδιωτικό τομέα, με απώτερο στόχο την κατάργησή τους.
Στις κεντρικές απαιτήσεις των δανειστών είναι η απλοποίηση της διαδικασίας των απολύσεων, η μείωση του κόστους των υπερωριών, η επικράτηση των επιχειρησιακών συμβάσεων με χαμηλότερες αμοιβές εις βάρος των κλαδικών. Πολλά από αυτά ήδη εφαρμόζονται στην Ελλάδα από το 2012, όμως η επίσημη νομοθέτησή του θα πιέσει τις εργασιακές συνθήκες προς το χειρότερο.
Συνδικαλιστικός νόμος
Οι απεργίες και ο περιορισμός στα προνόμια των συνδικαλιστών είναι επίσης στην ατζέντα των εργασιακών (στο πλαίσιο της ευθυγράμμισης με τις βέλτιστες πρακτικές της Ε.Ε.). Ειδικότερα, έρχεται αλλαγή του τρόπου λήψης των αποφάσεων για την προκήρυξη απεργιών και ο περιορισμός των συνδικαλιστικών αδειών μετά από διαβούλευση με τα συνδικάτα.
Εκτιμάται ότι οι δανειστές δεν θα επιμείνουν στην επιστροφή του lock out (ανταπεργία), παρότι έχουν σχολιάσει στο παρελθόν ότι η Ελλάδα είναι από τις ελάχιστες χώρες στην Ε.Ε. στις οποίες απαγορεύεται η ανταπεργία.
Ομαδικές απολύσεις
Το ΔΝΤ αναμένεται να επαναφέρει την πάγια αξίωσή του για απελευθέρωση των ομαδικών απολύσεων με νόμο, ενώ οι εκπρόσωποι της Ε.Ε. θα ζητήσουν την ευθυγράμμιση με τις βέλτιστες πρακτικές, οι οποίες, ωστόσο, διευκολύνουν τις απολύσεις.
Με τον όρο “ομαδικές απολύσεις” γίνεται προσπάθεια να περάσουν διευκολύνσεις ως προς το κόστος των απολύσεων ώστε να διευκολυνθούν οι αναδιαρθρώσεις των επιχειρήσεων. Οι ομαδικές απολύσεις εξάλλου είναι στις εργασιακές μεταρρυθμίσεις που έχουν ξεσηκώσει τις γνωστές διαμαρτυρίες στη Γαλλία. Η πρόταση της γαλλικής κυβέρνησης και ο νόμος που ισχύει στην Ιταλία διευκολύνουν τις ομαδικές απολύσεις, αρκεί να είναι αιτιολογημένες.
Μάλιστα αν ο εργαζόμενος προσφύγει και δικαιωθεί στα δικαστήρια δεν υποχρεούται ο εργοδότης να τον επαναπροσλάβει, αλλά μόνο να του χορηγήσει αυξημένη αποζημίωση. Η ασπίδα προστασίας που προσφέρει η γαλλική κυβέρνηση έναντι των απολύσεων. …είναι αν η απόλυση δεν είναι αιτιολογημένη και αποκαλυφθεί ότι η εταιρεία δεν βρίσκεται σε αναδιάρθρωση, αλλά είναι κερδοφόρα, επιβάλλεται πρόστιμο.
Το τέλος του 35ωρου
Η θέση της εργοδοσίας για… απεριόριστη εργασία με μικρότερες αμοιβές κρύβεται πίσω από το αίτημα των δανειστών για το «κόστος των υπερωριών». Η συζήτηση θα ξεκινήσει για τη μείωση του κόστους των υπερωριών, από αυτό που ισχύει σήμερα, (προσαύξηση του ωρομισθίου κατά 20% για την υπερεργασία και κατά 40% για την υπερωρία).
Η συνέχιση όμως της συζήτησης θα οδηγήσει σε αυτό που γίνεται στη Γαλλία, όπου προωθούνται εναλλακτικά ωράρια εργασίας, διαφορετικά από αυτά των συλλογικών συμβάσεων. Γίνεται λόγος για 48ωρη εβδομαδιαία εργασία και ημερήσιο ωράριο έως και 12 ώρες! Μάλιστα προβλέπεται το εβδομαδιαίο ωράριο να μπορεί να επεκτείνεται έως και τις 60 ώρες και αντί της υπερωριακής αμοιβής να δίνονται περισσότερες ημέρες ρεπό.
Κατώτατος μισθός
Θα μείνει ο ο κατώτατος μισθός στα σημερινά του επίπεδα ή θα μειωθεί; Ο κατώτατος μισθός, όπως ορίζει το μνημόνιο, θα προσδιορίζεται από ένα ενιαίο ποσοστό («will be a single rate», επί λέξει). Το μνημόνιο προβλέπει ότι από την 1η Ιανουαρίου 2017 τίθεται σε εφαρμογή ο μηχανισμός διαμόρφωσης του κατώτατου μισθού, ο οποίος θα καθορίζεται πλέον από την κυβέρνηση βάσει των οικονομικών μεγεθών (ανεργία, ΑΕΠ) μετά από πρόταση των κοινωνικών εταίρων. Αυτός και μόνο ο ορισμός αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο επίθεσης στα επιδόματα προϋπηρεσίας του κατώτατου μισθού, τις λεγόμενες τριετίες, που είναι από τα ελάχιστα δικαιώματα που διασώθηκαν το 2012.
Τα επιδόματα ωρίμανσης είναι στο στόχαστρο του ΔΝΤ εδώ και καιρό και σε προηγούμενη έκθεσή του τονίζει ότι αν αυτά τα επιδόματα ωρίμανσης διατηρηθούν, το ισχύον σύστημα θα είναι ιδιαίτερα προβληματικό για τους λιγότερο μορφωμένους και μακροχρόνια ανέργους με προηγούμενη εργασιακή εμπειρία. Δηλαδή υποστηρίζει ότι οι τριετίες πρέπει να καταργηθούν γιατί εμποδίζουν την απορρόφηση της ανεργίας.
Η κατάργηση των τριετιών σημαίνει ότι ένας έγγαμος εργαζόμενος με τον κατώτατο μισθό και προϋπηρεσία 9 ετών, από 820 ευρώ που εισπράττει σήμερα θα πάρει 586+58,61 (επίδομα γάμου). Δηλαδή θα χάσει 175 ευρώ.
