Το ιδανικό βάρος δεν καθορίζεται με βάση το αισθητικό αποτέλεσμα που θέλουμε να πετύχουμε, αλλά με βάση δείκτες υγείας που υποδεικνύουν εάν θα κινδυνεύσουμε στο μέλλον από ασθένειες όπως ο διαβήτης τύπου 2 και η καρδιοπάθεια.
Ποικίλοι παράγοντες, από τη μυϊκή μάζα του σώματος έως την πυκνότητα των οστών, πρέπει να συνυπολογίζονται ώστε να καθοριστεί το ιδανικό βάρος για κάθε άνθρωπο συγκεκριμένα.
Για παράδειγμα, ο Δείκτης Μάζας Σώματος, το πιο συχνόχρηστο και γενικό μέτρο αξιολόγησης του βάρους, δεν λαμβάνει υπ’ όψιν τις δύο προαναφερθείσες παραμέτρους αλλά και καμία άλλη πιο συγκεκριμένη παράμετρο για την αξιολόγηση του σωματικού βάρους. Γι’ αυτό άλλωστε χρησιμοποιείται πλέον όλο και λιγότερο.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα που επιβεβαιώνει την ανεπάρκεια του ΔΜΣ ως μέτρο αξιολόγησης του βάρους είναι οι αθλητές. Λόγω της αυξημένης μυϊκής τους μάζας, μπορεί βάσει ΔΜΣ να θεωρούνται υπέρβαροι ενώ στην ουσία το βάρος τους είναι υγιές.
Δείτε ποιες βασικές παραμέτρους πρέπει να συνυπολογίσετε για να βρείτε το ιδανικό σας βάρος.
1. Υπολογίστε το ΔΜΣ (δείτε εδώ) και σημειώστε σε ποια κατηγορία ανήκετε.
– Εάν βρίσκεστε στην κατηγορία «λιποβαρής», σημειώστε -1.
– Εάν βρίσκεστε στην κατηγορία «φυσιολογικό βάρος», σημειώστε 0.
– Εάν βρίσκεστε στην κατηγορία «υπέρβαρος», σημειώστε +1.
– Εάν βρίσκεστε στην κατηγορία «παχύσαρκος» (ενώ δεν ασχολείστε επαγγελματικά με τον αθλητισμό), μη σημειώσετε τίποτα και κλείστε ραντεβού με το γιατρό σας!
2. Μετρήστε την αναλογία γοφών-μέσης
Αρκετοί ειδικοί χρησιμοποιούν την αναλογία γοφών-μέσης αντί του ΔΜΣ για την αξιολόγηση του βάρους κι αυτό επειδή η συσσώρευση λίπους στην κοιλιά συνδέεται με πολύ περισσότερα προβλήματα υγείας (κυρίως καρδιαγγειακά) απ’ ό,τι το συσσωρευμένο λίπος σε οποιοδήποτε άλλο μέρος του σώματος.
Για να υπολογίσετε την αναλογία γοφών-μέσης, μετρήστε με μια μεζούρα την περιφέρεια του πιο στενού μέρους της μέσης σας (συνήθως πιο ψηλά από τον αφαλό) με την περιφέρει του πιο μεγάλου μέρους των γοφών (πιθανότατα στα οπίσθια) και διαιρέστε τον πρώτο αριθμό με το δεύτερο.
– Εάν η αναλογία είναι κάτω από 0,9, σημειώστε 0.
– Εάν η αναλογία είναι 1 ή και παραπάνω, σημειώστε +1.
3. Συνυπολογίστε τα γονίδια
Τα «κακά» γονίδια μπορούν εν μέρει να εξηγήσουν το αυξημένο σωματικό βάρος. Πράγματι υπάρχει γενετική προδιάθεση απέναντι στη συσσώρευση λίπους στο σώμα και στη σωματοδομή γενικότερα. Ακόμη κι αν κάποιος δεν βρίσκεται στο ιδανικό βάρος βάσει ΔΜΣ ή άλλων δεικτών, εάν οι δείκτες υγείας του σε αιματολογικές και άλλες εξετάσεις είναι εντός των φυσιολογικών ορίων, τότε βρίσκεται εντός των ορίων του φυσιολογικού (για τα δικά του δεδομένα) βάρους.
– Εάν προέρχεστε από μια οικογένεια με αυξημένο βάρος σε γενικές γραμμές αλλά χωρίς προβλήματα υγείας, σημειώστε -1.
– Εάν είστε πιο παχουλοί από τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειάς σας ή προέρχεστε από μια οικογένεια με αυξημένο βάρος σε γενικές γραμμές αλλά με προβλήματα υγείας, σημειώστε +1.
– Εάν είστε αρκετά αδύνατοι χωρίς προβλήματα υγείας και το ίδιο ισχύει και για τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειάς σας, σημειώστε +1.
4. Πόσο γυμνάζεστε;
Όπως ήδη αναφέρθηκε παραπάνω, η σωματική δραστηριότητα πρέπει να συνυπολογίζεται στο πλαίσιο της αξιολόγησης του βάρους.
– Εάν σηκώνετε καθημερινά βάρη ή έχετε ιδιαίτερα ανεπτυγμένη μυϊκή μάζα, σημειώστε -1.
– Εάν κάνετε συστηματικά πιο ήπια γυμναστική (π.χ. τρέξιμο), σημειώστε 0.
– Εάν δεν γυμνάζεστε ποτέ, σημειώστε +1.
Αποτελέσματα
Προσθέστε τους βαθμούς που συγκεντρώσατε σε καθεμιά από τις παραπάνω κατηγορίες.
Εάν το τελικό σας σκορ είναι 1 ή περισσότερο και βρίσκεστε στην κατηγορία των υπέρβαρων βάσει ΔΜΣ, ίσως θα πρέπει να συμβουλευτείτε το γιατρό σας ώστε να σας προτείνει αλλαγές στις καθημερινές σας συνήθειες και να χάσετε μερικά κιλά.
Από την άλλη, εάν η τελική σας βαθμολογία έχει αρνητικό πρόσημο και βρίσκεστε, βάσει ΔΜΣ, κάτω από τα όρια του φυσιολογικού βάρους, θα πρέπει επίσης να συμβουλευτείτε το γιατρό σας, καθώς και οι λιποβαρείς άνθρωποι διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για προβλήματα υγείας στο μέλλον.
