«Για πρώτη φορά, έχουν διαγνωσθεί το αναπτυξιακό προφίλ και τα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα κάθε περιφέρειας»
Για πρώτη φορά, ο αναπτυξιακός νόμος δεν θα συμβάλλει μόνο στους δείκτες απορρόφησης, αλλά και στην αλλαγή της παραγωγικής διάρθρωσης. Από απλός επενδυτικός μηχανισμός, από άθροισμα δηλαδή μεμονωμένων επενδύσεων, μετατρέπεται πλέον σε ολοκληρωμένο αναπτυξιακό σχεδιασμό με σαφή περιφερειακά, κλαδικά και επενδυτικά κριτήρια αλλά και δύο πρόσθετα χαρακτηριστικά: συγκεκριμένη αναπτυξιακή στρατηγική (έξυπνη εξειδίκευση) και συγκεκριμένη στοχοθεσία (εξωστρέφεια).
Αυτό υπογραμμίζει ο υφυπουργός Οικονομίας Αλέξης Χαρίτσης σε άρθρο του στην Εφημερίδα των Συντακτών με τίτλο: «αναπτυξιακός νόμος αντιστρέφουμε την πορεία απαξίωσης του επαναπροσδιορίζοντας το μέλλον».
Ο υφυπουργός αναφέρει στο άρθρο του ότι παρόλη την έντονη περιφερειακή διάσταση των πρώτων αναπτυξιακών νόμων, δεν κατέστη εφικτό να αντιστραφεί η άνιση κατανομή της οικονομικής δραστηριότητας στη χώρα και εντάθηκε η προβληματική κατανομή πόρων μεταξύ των περιοχών και των κλάδων. «Αργότερα, με την ενσωμάτωση των ΚΠΣ και του ΕΣΠΑ στις χρηματοδοτήσεις, οι Αναπτυξιακοί Νόμοι «διασπάστηκαν» εσωτερικά σε Αναπτυξιακούς, τους οποίους χρηματοδοτούσε το εθνικό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) και σε Αναπτυξιακούς που χρηματοδοτούσε το ΚΠΣ ή το ΕΣΠΑ. Τα κριτήρια διαχωρισμού ήταν περισσότερο τυπικά και ποσοτικά και δεν διαπνέονταν από μια ενιαία φιλοσοφία αναπτυξιακής παρέμβασης.
Στο διάστημα αυτό οι αναπτυξιακοί νόμοι ουσιαστικά μετατράπηκαν σε απλούς μηχανισμούς επενδυτικής ενίσχυσης. Οι επενδυτικοί πλέον νόμοι εξυπηρετούσαν μόνο επενδύσεις του «συρμού», μη μπορώντας να διαδραματίσουν ανασχετικό ρόλο σε οποιαδήποτε αρνητική τάση του διεθνούς καταμερισμού εργασίας και της έντονης τριτογενοποίησης της οικονομίας. Αντίθετα, επιβάρυναν δυσανάλογα το εμπορικό ισοζύγιο της χώρας με αγορά κεφαλαιουχικού εξοπλισμού, χωρίς ο κεφαλαιουχικός αυτός εξοπλισμός να εξυπηρετεί ένα άλλο μοντέλο ανάπτυξης.
Αποκορύφωμα αυτής της πορείας αποτελεί η χαοτική κατάσταση, την οποία παραλάβαμε στις αρχές του 2015, με περισσότερα από 6.300 επενδυτικά σχέδια σε εκκρεμότητα. Αν αυτά ολοκληρώνονταν αμέσως, η Πολιτεία θα όφειλε 6,4 δις ευρώ – ποσό το οποίο υπερβαίνει το ύψος της δημοσιονομικής προσαρμογής που απαιτήθηκε από τη συμφωνία του καλοκαιριού! Και μάλιστα την ίδια στιγμή που χρόνο με το χρόνο το ΠΔΕ, ως κύριος τροφοδότης των Αναπτυξιακών Νόμων, μειωνόταν συνεχώς».
Σήμερα, συνεχίζει ο υφυπουργός, τόσο λόγω της δημοσιονομικής κρίσης όσο και των στρεβλώσεων του παρελθόντος, απαιτούνται ριζικές αλλαγές στο παραγωγικό υπόδειγμα. «Για εμάς, η ανάπτυξη έχει σαφές πολιτικό και κοινωνικό περιεχόμενο. Ανάπτυξη δεν μπορεί να είναι η συρρίκνωση μισθών και συντάξεων, ούτε η μετατροπή της χώρας σε μια τεράστια Ειδική Οικονομική Ζώνη. Η ανάπτυξη πρέπει να είναι βιώσιμη και δίκαιη.
Βιώσιμη ανάπτυξη, εξηγεί ο ίδιος, σημαίνει ενίσχυση στοχευμένων παραγωγικών επενδύσεων, δημόσιων, ιδιωτικών και κοινωνικών. Δίκαιη ανάπτυξη σημαίνει αναλογικότερη κατανομή του παραγόμενου πλούτου και μέσω αυτής της αναδιανομής περισσότερη δημοκρατία στις παραγωγικές σχέσεις».
Ο νέος αναπτυξιακός νόμος, λοιπόν, εντάσσεται στη λογική αυτή. Για πρώτη φορά έχουν διαγνωσθεί το αναπτυξιακό προφίλ και τα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα κάθε περιφέρειας. Βασικός στόχος είναι το σταθερό φορολογικό καθεστώς, οι κλασικές επιδοτήσεις και τα νέα χρηματοοικονομικά εργαλεία της περιόδου 2014-20, να λειτουργήσουν από κοινού και να δημιουργήσουν το μηχανισμό μετάβασης σε παραγωγικά πρότυπα υψηλής προστιθέμενης αξίας.
Για τους χρηματοδοτικούς πόρους, ο κ. Χαρίτσης επισημαίνει ότι είναι πολύ σημαντικό να υπάρχει ένας συνολικός στοχευμένος σχεδιασμός. Για το λόγο αυτό το νέο ΕΣΠΑ και ο νέος αναπτυξιακός νόμος διέπονται από την ίδια φιλοσοφία και ακολουθούν τους ίδιους κανόνες ως προς την χρηματοδότηση των επενδυτικών σχεδίων και τους τομείς στους οποίους εστιάζουν. «Ξεφεύγουμε έτσι από μια απλή επιδοματική λογική, η οποία επικράτησε συλλήβδην στο παρελθόν και αξιοποιούμε τη χρήση πιο σύνθετων εργαλείων, τα οποία θα μας δώσουν τη δυνατότητα να πολλαπλασιάσουμε τα οφέλη για το σύνολο της οικονομίας» όπως σημειώνει ο υφυπουργός και επαναλαμβάνει ότι για το νέο αναπτυξιακό νόμο έχει διασφαλισθεί αρχική χρηματοδότηση 3,6 δισ. ευρώ: 600 εκατ. από το ΕΣΠΑ, περίπου 1,3 δισ. από το εθνικό ΠΔΕ και το υπολειπόμενο ποσό ως φορολογικές ελαφρύνσεις στους φορείς των επενδυτικών σχεδίων. Το συνολικό διαθέσιμο ποσό θα αυξάνεται σταδιακά από τη χρήση των χρηματοοικονομικών εργαλείων, ενώ θα ακολουθεί και την αυξητική τάση του εθνικού σκέλους του ΠΔΕ, καθώς ήδη για δεύτερη χρονιά επιτυγχάνεται αύξηση του εθνικού ΠΔΕ κατά επιπλέον 250 εκατ. ευρώ και θα αυξηθεί και τα επόμενα χρόνια.
«Αναγνωρίζουμε βεβαίως, παρά τις πρόσφατες θετικές εξελίξεις, ότι η κατάσταση της οικονομίας παραμένει δύσκολη. Απαιτείται εντατική δουλειά, σοβαρός σχεδιασμός και ισχυρή πολιτική βούληση για να επιτευχθούν οι μετασχηματισμοί που απαιτούνται. Ο νέος Αναπτυξιακός Νόμος έχει όλα τα απαραίτητα εχέγγυα, ώστε να συμβάλει αποφασιστικά στην προσπάθεια για δίκαιη και βιώσιμη ανάπτυξη» καταλήγει στο άρθρο του ο υφυπουργός.
