Η διαμάχη μεταξύ των δύο δογμάτων του Ισλάμ πηγαίνει 1.400 χρόνια πίσω, στα χρόνια αμέσως μετά τον θάνατο του προφήτη Μωάμεθ το 632 μ.Χ.
Οι οπαδοί του γαμπρού του Μωάμεθ, Αλή, ο οποίος είχε παντρευτεί την κόρη του Φατίμα, υποστήριξαν ότι ήταν αυτοί που θα έπρεπε να τον διαδεχθούν. Από την άλλη μεγάλη μερίδα πιστών υποστήριξαν ότι την θέση του Μωάμεθ θα μπορούσε να πάρει κάθε ενάρετος μουσουλμάνος, ανακηρύσσοντας ως πρώτο χαλίφη τον Αμπού Μπάκρ και έγιναν γνωστοί ως Αχλ αλ-Σούνα ουα αλ-Τζαμά’αχ (άνθρωποι της παράδοσης και της ενοποίησης), έτσι ώστε να ξεχωρίζουν από τους Σιίτες, οι οποίοι απέρριψαν τον Αμπού Μπακρ ως διάδοχο του Προφήτη Μωάμεθ, υπέρ του Αλή.
Όσοι ακολούθησαν τον Αλή ονομάστηκαν «οπαδοί του Αλή (Σιατ Αλή στα αραβικά, και εν συντομία σιίτες). Οι περισσότεροι όμως ακολούθησαν τον χαλίφη Αμπού Μπάκρ και τους διαδόχους του. Ο Αλή και ο γιος του ο Χουσείν, στην κούρσα της διαδοχής δολοφονήθηκαν από τον Σουνίτη Μωαβία. Η δολοφονία αυτή ξεκίνησε μία πολυετή σφαγή μεταξύ των μουσουλμάνων σε όλη τη Μέση Ανατολή, το τέλος της οποίας βρήκε ηττημένους τους σιίτες. Οι σουνίτες (από την λέξη σούνα) και ήταν αυτοί που υποστήριζαν ότι ήταν πιο πιστοί στην παράδοση και το αληθινό πνεύμα του Μωάμεθ.
Οι Σουνίτες ακολουθούν πιστά το Κοράνι, αλλά και τις Χαντίθ, δηλαδή τις προφορικές οδηγίες για τον τρόπο λατρείας και της καθημερινής ζωής που πρέπει να ακολουθούν οι πιστοί. Από αυτά τα δύο βγαίνει η Σαρία, δηλαδή το νομικό πλαίσιο που διέπει τις σχέσεις των ανθρώπων από τους γάμους και τα διαζύγια μέχρι τις εμπορικές και τραπεζικές συναλλαγές. Οι Σουνίτες ακολουθούν τις δικές τους Χαντίθ, ενώ οι σιίτες δίνουν πολύ μεγαλύτερη σημασία στα κηρύγματα του Αλή και των επιγόνων του.
Τί πιστεύει το κάθε μέρος;
Όπως και με κάθε διαίρεση που διαρκεί πάνω από χίλια χρόνια, έτσι και η διάσπαση μεταξύ σουνιτών και σιιτών οδήγησε την κάθε πλευρά να αναπτύξει τις δικές της αξίες, τα δόγματα και τις σχολές σκέψης που άρμοζαν στο εκάστοτε δόγμα του Ισλάμ.
Παρά το ότι οι πιστοί και των δύο δογμάτων μπορούν να είναι από μετριοπαθείς έως εξτρεμιστές, οι σουνίτες επικεντρώθηκαν κυρίως στην δύναμη του Θεού μέσα στον φυσικό κόσμο, ενώ οι σιίτες βλέπουν με πιο μεγάλο ενδιαφέρον την μετά θάνατον ζωή και έχουν πιο έντονο το στοιχείο του μαρτυρίου και του μάρτυρα για τον Μωάμεθ.
Η συντριπτική πλειοψηφία των μουσουλμάνων στον κόσμο είναι Σουνίτες, που ανέρχονται σε ποσοστό ως και 85% των οπαδών της θρησκείας. Έχουν εξαπλωθεί σε όλο τον κόσμο – από το Μαρόκο έως την Ινδονησία – και αποτελούν την κυρίαρχη θρησκεία στη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή.
Μόνο το Ιράν, το Ιράκ, το Αζερμπαϊτζάν και το Μπαχρέιν έχουν μια σιιτική πλειοψηφία, αν και υπάρχουν επίσης σημαντικές μειονότητες σιΐτικών πληθυσμών στην Υεμένη, στον Λίβανος, στο Κουβέιτ, στη Συρία και στο Κατάρ. Παρ’ όλα αυτά υπάρχουν και αρκετές «στρεβλώσεις» όπως για παράδειγμα το Μπαχρέιν όπου με την υποστήριξη της Σαουδικής Αραβίας κυριαρχούν οι σουνίτες, ενώ και το Ιράκ ήταν υπό την διακυβέρνηση του σουνίτη Σαντάμ, έχοντας εξαπολύσει για αρκετά χρόνια μία μεγάλη εκστρατεία καταπίεσης των σιιτών της χώρας.
