Ακούμε συνεχώς τις τελευταίες δεκαετίες από τις εκάστοτε ελληνικές πολιτικές ηγεσίες όλων των αποχρώσεων την λέξη αποτροπή, ως προς τη διαχείριση των εντάσεων με την Τουρκία και την γενικότερη στάση της Ελλάδας απέναντι στις τουρκικές προκλήσεις.
Η σημασία της λέξης: «Εμποδίζω κάποιον να πραγματοποιήσει κάτι που έχει σχεδιάσει».
Στην περίπτωση της Ελλάδας, η ακριβής σημασία του όρου έχει να κάνει με το ότι προσπαθείς στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής, με δικές σου ενέργειες, να αποτρέψεις την αντίπαλη πλευρά να πραγματοποιήσει μία προσχεδιασμένη ενέργεια/ες.
Για να πετύχεις τη λεγόμενη αποτροπή χρειάζεται να ακολουθηθεί μία συγκεκριμένη διαδικασία:
Τι στοχεύει ο αντίπαλος;
Το πρώτο και βασικότερο ερώτημα είναι το «ποια είναι η στόχευση του αντιπάλου, τι ακριβώς θέλει να πετύχει». Είναι ο στόχος του πολιτικός; Διπλωματικός; Επιδιώκει μόνιμο αποτέλεσμα ή προσωρινό; Θα περιοριστεί σε οικονομικής φύσεως στόχο;
Αυτές είναι ερωτήσεις, οι απαντήσεις των οποίων εξαρτώνται από την δυνατότητα-ικανότητα εκείνου που απαιτείται να συλλέξει πληροφορίες και να τις αναλύσει. Η συλλογή γίνεται μετά από μελέτη απλών δηλώσεων αξιωματούχων ή από τις υπηρεσίες πληροφοριών.
Έπειτα ακολουθεί η ανάλυση των πληροφοριών, κάτι που μόνο εύκολο δεν είναι. Απαιτείται αρκετή σκέψη και εμπειρία, προκειμένου να ερμηνευθούν σωστά και να αποκαλύψουν τον πραγματικό στόχο του αντιπάλου.
Τι σχεδιάζει ο αντίπαλος;
Αφότου αποκαλυφθεί ο αντικειμενικός σκοπός του αντιπάλου, τότε η προσοχή στρέφεται στην πιθανή μέθοδο που θα ακολουθήσει για να φτάσει στον στόχο του. Θεωρητικά υπάρχουν άπειρα σχέδια με πολλαπλά βήματα αλλά ο θιγόμενος χρειάζεται να εντοπίσει μόνο τα βασικά από αυτά, ώστε να καταστρώσει τις δικές του κινήσεις.
Με ποια μέσα θα πραγματοποιήσει το σχέδιό του ο αντίπαλος;
Υπάρχουν στόχοι που κατακτούνται με την πολιτική, άλλοι με την οικονομία, άλλοι με στρατιωτική στρατηγική και άλλοι με συνδυασμό όλων των παραπάνω, αναλόγως φυσικά τον στόχο. Το βασικό δεν είναι το πόσα μέσα σκοπεύει να χρησιμοποιήσει ο αντίπαλος αλλά τα ποιοτικά χαρακτηριστικά αυτών.
Η ελληνική αποτροπή απέναντι στην Τουρκία
Εδώ και τουλάχιστον δύο δεκαετίες, η ελληνική πολιτική ελίτ αναφέρεται στην ελληνική αποτροπή απέναντι στην Τουρκία κάθε φορά που η γείτονα προκαλεί σε Αιγαίο, Κύπρο και πλέον και στην Ανατολική Μεσόγειο.
Μέχρι στιγμής δεν έχει οριστεί με σαφή τρόπο ποια ακριβώς είναι η ελληνική αποτροπή απέναντι στην Τουρκία. Σε όλες τις περιπτώσεις η Ελλάδα δεν εφάρμοσε αποτροπή αλλά επέδειξε κατευνασμό και υποχωρητικότητα απέναντι στις τουρκικές μεθοδεύσεις και προκλήσεις.
Απλό παράδειγμα αποτελεί η πολιτική των εναέριων παραβιάσεων της Τουρκικής Αεροπορίας πάνω από τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και γενικότερα του ΕΕΧ της Ελλάδας στα ανατολικά του όρια.
Η Τουρκία με αυτές τις κινήσεις της, χτίζει κλίμα για να υποστηρίξει τις θέσεις της που αναφέρουν ότι η Ελλάδα κατέχει τουρκικά νησιά στο Αιγαίο. Η απογείωση μαχητικών της Πολεμικής Αεροπορίας για αναχαίτιση των εισβολέων δε συνιστά αποτροπή αλλά μία ενέργεια αντίδρασης στην παραβατικότητα.
Αποτροπή θα συνιστούσε στην περίπτωση αυτή να γινόταν ένα γεγονός με την εξής σειρά:
1. Τουρκικά αεροσκάφη παραβιάζουν τον ΕΕΧ και εκτελούν υπερπτήσεις πάνω από ελληνικό έδαφος
2. Η Ελλάδα τα αναχαιτίζει και η πολιτική ηγεσία καθιστά σαφές ότι αυτό πλέον δε θα είναι ανεκτό. Εδώ η τουρκική ηγεσία έχει δύο επιλογές:
- Λαμβάνει στα σοβαρά την απειλή και δεν αποτολμά νέα ενέργεια ( οπότε η αποτροπή μέσω ισχύος και δηλώσεων έχει πετύχει )
- Η Τουρκία θεωρεί τη δήλωση λόγια του αέρα και στέλνει ξανά μαχητικά για υπερπτήσεις.
3. Η ελληνική πλευρά απαντά με τον εγκλωβισμό των αεροσκαφών (αν πετούν σε κατάλληλο ύψος) με αντιαεροπορικούς πυραύλους τους οποίους και εκτοξεύει. Δεν έχει σημασία αν οι πύραυλοι θα βρούν στόχο, αλλά το γεγονός ότι η ελληνική πλευρά έχει αλλάξει τους κανόνες εμπλοκής και πλέον θα καταρρίπτει τα εισερχόμενα μαχητικά, αν η Τουρκία τα ξαναστείλει.
Εφόσον η Τουρκία δεν επιχειρήσει ξανά υπερπτήσεις, τότε έχουμε αποτροπή, η οποία επιτυγχάνεται με την ανάληψη ενέργειας από ελληνικής πλευράς για να επιτευχθεί το πολυπόθητο αποτέλεσμα. Η ενέργεια μπορεί να εκτελεστεί, με την βασική προϋπόθεση η ελληνική πλευρά να διαθέτει τα μέσα ( μαχητικά, οπλισμός, πιλότοι) αλλά και την πολιτική βούληση.
Την Ελλάδα περιμένουν «καυτές» μέρες, με την ώρα κρίσιμων αποφάσεων να πλησιάζει.
(El.gr)
