Όταν ξεκίνησε η πανδημία, οι περισσότεροι δεν είχαν συνειδητοποιήσει τι ερχόταν: λίγα κρούσματα σε μερικές χώρες, μικρά νούμερα, καμία επίσημη ανακήρυξη παγκόσμιας κρίσης. Κάπως έτσι, αθόρυβα αλλά με πρωτοφανή ταχύτητα, εκτυλίσσεται τις τελευταίες εβδομάδες μια άνευ προηγουμένου επίθεση στον παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό τομέα. Χάκερ αξιοποιούν εξελιγμένα εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης και χτυπούν ταυτόχρονα τράπεζες και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα σε τουλάχιστον 7 χώρες, αποσπώντας εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια.

Η διαφορά σε σχέση με το παρελθόν; Τα εργαλεία AI είναι πλέον προσιτά στον καθένα, οι κυβερνοεπιθέσεις εκτελούνται αυτόνομα μέσα σε ελάχιστα λεπτά και τα κλεμμένα κεφάλαια μετατρέπονται ακαριαία σε κρυπτονομίσματα, κάνοντας την ανάκτησή τους σχεδόν αδύνατη.

Ο παγκόσμιος χάρτης των χτυπημάτων

Τα περιστατικά που έχουν καταγραφεί τις τελευταίες ημέρες δείχνουν ότι δεν πρόκειται για μεμονωμένα περιστατικά, αλλά για συντονισμένη αλλαγή τακτικής του οργανωμένου ηλεκτρονικού εγκλήματος:

• Ιταλία – Απάτη-μαμούθ 95 εκατ. ευρώ: Στην ιδιωτική τράπεζα της Intesa Sanpaolo, απατεώνες χρησιμοποίησαν ένα παραποιημένο μήνυμα WhatsApp που υποτίθεται ότι προερχόταν από τον διευθύνοντα σύμβουλο, συνοδευόμενο από κλωνοποιημένη φωνή μέσω AI. Κατάφεραν να εγκριθεί μεταφορά 95 εκατομμυρίων ευρώ, εκ των οποίων τα 36 εκατομμύρια παραμένουν άφαντα, έχοντας ήδη «ξεπλυθεί» σε κρυπτονομίσματα.
• Νότια Κορέα – Διαρροή τραπεζικών λογαριασμών: Χάκερ αξιοποίησαν κινεζικό εργαλείο AI για να παραβιάσουν τα συστήματα τουλάχιστον 16 χρηματοοικονομικών εταιρειών. Υποκλάπηκαν προσωπικά δεδομένα 68.000 πελατών, με τη χρηματιστηριακή Daishin Securities να παραδέχεται διαρροή στοιχείων για σχεδόν 38.500 πελάτες, συμπεριλαμβανομένων των τραπεζικών τους αριθμών.
• Λατινική Αμερική – Μαζική επίθεση με AI agents: Εγκληματική οργάνωση έστησε αυτόνομους ψηφιακούς «πράκτορες» βασισμένους σε προηγμένα μοντέλα όπως τα Claude, Grok και Kimi. Χτύπησαν πάνω από 400 στόχους –τράπεζες και πλατφόρμες πληρωμών– υποκλέπτοντας κωδικούς πρόσβασης και αποκτώντας πρόσβαση σε τραπεζικούς λογαριασμούς πολιτών.
• Ινδία – Ψεύτικα δάνεια 31 εκατ. δολαρίων: Μικρά πιστωτικά ιδρύματα υπέστησαν ζημιές άνω των 31 εκατομμυρίων δολαρίων μέσα σε μόλις δύο μήνες. Οι δράστες αντέγραψαν τα διαπιστευτήρια εισόδου των τραπεζών και εξέδωσαν εικονικά δάνεια, με ορισμένες εταιρείες να χτυπιούνται ακόμη και δεύτερη φορά.
• Κρυπτονομίσματα – Αφαίμαξη 351 εκατομμυρίων: Η πλατφόρμα Bitget είδε 351 εκατομμύρια δολάρια να εξαφανίζονται από τα ηλεκτρονικά της πορτοφόλια (hot wallets), σε μια επίθεση για την οποία βασικοί ύποπτοι θεωρούνται κρατικοί χάκερ της Βόρειας Κορέας.
• Ιαπωνία – Εκβιασμός με λύτρα: Στο στόχαστρο μπήκε η υπηρεσία συναλλάγματος του ομίλου GMO Internet, με τους εισβολείς να απαιτούν λύτρα 50 εκατομμυρίων δολαρίων σε κρυπτονομίσματα, αναγκάζοντας τον πρωθυπουργό να εξαγγείλει έκτακτη δέσμη μέτρων κυβερνοασφάλειας.
• Αυστραλία – Σε κίνδυνο 4,5 τρισεκατομμύρια: Οι ρυθμιστικές αρχές προειδοποιούν ότι οι νέες τεχνικές κυβερνοεπιθέσεων απειλούν αποταμιεύσεις και συνταξιοδοτικά ταμεία άνω των 4,5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων Αυστραλίας, την ώρα που οι προειδοποιήσεις ασφαλείας αυξήθηκαν κατά 80% μέσα σε έναν χρόνο.

Συναγερμός σε G7 και ΕΚΤ: «Ετοιμαστείτε για το χειρότερο»

Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στα ποσά που χάνονται, αλλά στον τρόπο λειτουργίας του νέου κυβερνοεγκλήματος: τα κεφάλαια μεταφέρονται μέσα σε δευτερόλεπτα μέσω «ενοικιαζόμενων» τραπεζικών λογαριασμών (money mules), καταλήγουν σε μετρητά ή κρυπτονομίσματα, και οι εγκέφαλοι βρίσκονται συνήθως σε άλλες ηπείρους, απρόσιτοι για τις τοπικές αρχές.

Μπροστά σε αυτή την απειλή, οι ισχυροί του πλανήτη αρχίζουν να προετοιμάζονται για το σενάριο ενός εκτεταμένου τραπεζικού σοκ. Οι χώρες της G7 συμφώνησαν να διεξαγάγουν κοινές ασκήσεις προσομοίωσης κυβερνοεπιθέσεων AI σε τράπεζες, ενώ η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) φέρεται να έδωσε τελεσίγραφο τεσσάρων μηνών στις τράπεζες της Ευρωζώνης, απαιτώντας να καταθέσουν αναλυτικά σχέδια άμυνας απέναντι στη νέα γενιά ψηφιακών επιθέσεων.